ഇറാൻ-യുഎസ് ധാരണാപത്രം ഞായറാഴ്ച ഡിജിറ്റലായി ഒപ്പുവെക്കുമെന്ന് പാകിസ്ഥാൻ.
ഇസ്ലാമാബാദ്: യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സുമായി ഉണ്ടാക്കാൻ പോകുന്ന ഇസ്ലാമാബാദ് ധാരണാപത്രത്തിന്റെ (MoU) കരട് രേഖയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഏറ്റവും പുതിയ സംഭവവികാസങ്ങൾ റഷ്യൻ, ചൈനീസ് അംബാസഡർമാരുമായി ചേർന്ന് നടത്തിയ സംയുക്ത കൂടിക്കാഴ്ചയിൽ ചർച്ച ചെയ്തതായി ഇറാൻ ഉപവിദേശകാര്യമന്ത്രി കാസെം ഗരീബാബാദി അറിയിച്ചു. ടെഹ്റാനിൽ വെച്ചായിരുന്നു ഈ സുപ്രധാന നയതന്ത്ര ചർച്ച നടന്നത്. അന്തിമ ചർച്ചകൾ വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കുകയാണെങ്കിൽ ഏതാനും ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തന്നെ യുഎസ്-ഇറാൻ ധാരണാപത്രം ഇരുരാജ്യങ്ങൾക്കും വിദൂരത്തിരുന്ന് (remotely) ഒപ്പുവെക്കാൻ സാധിക്കുമെന്ന് ഇറാൻ വിദേശകാര്യമന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചി വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ ഇക്കാര്യത്തിൽ അന്തിമ തീരുമാനം ഒന്നും എടുത്തിട്ടില്ലെന്നാണ് ടെഹ്റാൻ ഔദ്യോഗികമായി അറിയിക്കുന്നത്.
രൂപപ്പെട്ടുവരുന്ന ഈ പുതിയ കരാർ തികച്ചും പ്രകടനാധിഷ്ഠിതമാണെന്നാണ് (performance-based) വാഷിംഗ്ടൺ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. ഇറാന്റെ ആണവ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ പൂർണ്ണമായി പൊളിച്ചുമാറ്റുക, സമ്പുഷ്ടമാക്കിയ ആണവ വസ്തുക്കൾ നീക്കം ചെയ്യുകയോ നശിപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുക, അന്താരാഷ്ട്ര പരിശോധനകൾക്ക് തയ്യാറാവുക എന്നിവ നടപ്പിലാക്കിയാൽ മാത്രമേ നിലവിലുള്ള ഉപരോധങ്ങളിൽ ഇളവ് നൽകാനും മരവിപ്പിച്ച ഫണ്ടുകൾ വിട്ടുകൊടുക്കാനും സാധിക്കൂ എന്ന് യുഎസ് നിലപാട് കർശനമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഇറാന്റെ ഔദ്യോഗിക മാധ്യമങ്ങളും നിയമനിർമ്മാതാക്കളും ഈ കരട് രേഖയുടെ മറ്റൊരു ചിത്രമാണ് പുറത്തുവിടുന്നത്. സമുദ്ര ഉപരോധം അവസാനിപ്പിക്കുക, എണ്ണ വിപണനത്തിന്മേലുള്ള ഉപരോധം മാറ്റുക, മരവിപ്പിച്ച 24 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ഫണ്ട് തിരികെ ലഭ്യമാക്കുക എന്നിവയ്ക്കാണ് അവർ ഊന്നൽ നൽകുന്നത്. കൂടാതെ ഭാവിയിലെ ചർച്ചകൾ ആണവ, ഉപരോധ വിഷയങ്ങളിൽ മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തുമെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
അതേസമയം, ടെഹ്റാനിലെ തീവ്രനിലപാടുകാർ ഈ കരട് രേഖയ്ക്കും വിദേശകാര്യമന്ത്രി അരാഗ്ചിയുടെ നിലപാടുകൾക്കുമെതിരെ കടുത്ത വിമർശനവുമായി രംഗത്തെത്തിയിട്ടുണ്ട്. പുറത്തുവന്ന കരാർ വ്യവസ്ഥകൾ വലിയ രീതിയിലുള്ള വിട്ടുവീഴ്ചകൾ അടങ്ങിയതാണെന്ന് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്ന അവർ, മൊജ്തബ ഖമേനിയുടെ (Mojtaba Khamenei) ഔദ്യോഗിക അംഗീകാരമില്ലാതെ ഒരു ധാരണയും സാധുവാകില്ലെന്ന് കർശനമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. വലിയ രീതിയിലുള്ള കരാർ ചർച്ചകൾ നടക്കുമ്പോഴും തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഇപ്പോഴും ഒരു സജീവ സംഘർഷ മേഖലയായി തുടരുകയാണ്. വാണിജ്യ കപ്പലുകളെ ലക്ഷ്യമിട്ടെത്തിയ ഇറാന്റെ ഡ്രോണുകൾ തങ്ങൾ വെടിവെച്ചിട്ടതായി യുഎസ് സെൻട്രൽ കമാൻഡ് (CENTCOM) വ്യക്തമാക്കുമ്പോൾ, കടലിടുക്കിലെ തങ്ങളുടെ ശക്തമായ സാന്നിധ്യവും സർവീസ് ഫീസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തർക്കങ്ങളും ഈ ചർച്ചകളുടെ ഭാഗമാണെന്നാണ് ഇറാന്റെ വാദം.
എന്നാൽ, ഏറെ പ്രതീക്ഷയോടെ കാത്തിരിക്കുന്ന ഇറാൻ-യുഎസ് ധാരണാപത്രം ഇലക്ട്രോണിക് സംവിധാനത്തിലൂടെ ഒപ്പുവെക്കുന്ന ഔദ്യോഗിക ചടങ്ങ് വരും ഞായറാഴ്ച നടക്കുമെന്ന് പാകിസ്ഥാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം ഔദ്യോഗികമായി സ്ഥിരീകരിച്ചു.
Short Brief
Pakistan’s Foreign Ministry announced that a landmark US-Iran memorandum of understanding (MoU) is scheduled to be signed electronically this Sunday. While Iranian Foreign Minister Abbas Araghchi noted that a remote signing could happen within days pending final terms, hardliners in Tehran have criticized the draft, arguing that no deal is valid without Mojtaba Khamenei’s approval. Geopolitical descriptions of the performance-based deal vary significantly, with Washington linking sanctions relief to the dismantling of nuclear infrastructure, while Tehran emphasizes an end to the blockade and the release of $24 billion in frozen funds amid ongoing maritime friction in the Strait of Hormuz.
(With inputs from MN)
For more details: The Indian Messenger
