ചരിത്രപരമായ നയതന്ത്ര നീക്കം; യു.എസ്-ഇറാൻ ധാരണാപത്രത്തിൽ ഒപ്പുവെച്ച് ഡോണാൾഡ് ട്രംപും മസൂദ് പെസെഷ്കിയാനും.
വേഴ്സായ് (ഫ്രാൻസ്): അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിൽ ചരിത്രപരമായ ഒരു ധാരണാപത്രത്തിൽ (MoU) ഒപ്പുവെച്ചതായി യു.എസ്. പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് സ്ഥിരീകരിച്ചു. എന്നാൽ ഈ പുതിയ കരാറിൽ ഇറാനെതിരെയുള്ള ഉപരോധങ്ങൾ ഉടനടി നീക്കം ചെയ്യുന്ന കാര്യങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ലെന്നും, ഈ വിഷയം പിന്നീട് വിശദമായി ചർച്ച ചെയ്യുമെന്നും കഴിഞ്ഞ ബുധനാഴ്ച ട്രംപ് വ്യക്തമാക്കി. ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധം അവസാനിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് 1919-ൽ പ്രസിഡന്റ് വുഡ്രോ വിൽസൺ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ വേഴ്സായ് ഉടമ്പടി ഒപ്പുവെച്ച അതേ ഫ്രഞ്ച് കൊട്ടാരത്തിൽ വെച്ചാണ് പ്രസിഡന്റ് ട്രംപും ഇറാൻ പ്രസിഡന്റ് മസൂദ് പെസെഷ്കിയാനും ഈ പുതിയ കരാറിൽ ഒപ്പുവെച്ചതെന്ന് സി.എൻ.എൻ. റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.
അമേരിക്കയുമായുള്ള കരാർ പ്രഖ്യാപനത്തിന് പിന്നാലെ, ഇസ്ലാമിക് റിപ്പബ്ലിക് ഇനി മറ്റ് രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലുകളിൽ നിന്ന് പിന്തിരിഞ്ഞ് രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക വികസനത്തിൽ പൂർണ്ണമായി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കണമെന്ന് ഇറാന്റെ പാർലമെന്റ് സ്പീക്കർ മുഹമ്മദ് ബാഗർ ഘാലിബഫ് ബുധനാഴ്ച പ്രസ്താവിച്ചു. ഇതിനിടെ, യു.എസ്-ഇറാൻ ധാരണാപത്രത്തിന്റെ വിശദാംശങ്ങളെക്കുറിച്ച് താൻ റഷ്യൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി സെർജി ലാവ്റോവിനെ വിളിച്ച് വിശദീകരിച്ചതായി ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചി വ്യക്തമാക്കി.
കരാറിൽ ഉടനടി ഉപരോധം നീക്കില്ലെന്ന് ട്രംപ് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ബ്ലൂംബെർഗ് പുറത്തുവിട്ട റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം കരാർ ഒപ്പിട്ടതിന് തൊട്ടുപിന്നാലെ ഇറാന്റെ ക്രൂഡ് ഓയിലും പെട്രോകെമിക്കൽ ഉൽപ്പന്നങ്ങളും കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നതിനുള്ള പ്രത്യേക ഇളവുകൾ (Waivers) യു.എസ്. ട്രഷറി ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഉടനടി അനുവദിക്കുമെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. അതേസമയം, ആഗോളതലത്തിൽ വലിയ പ്രതിസന്ധി സൃഷ്ടിച്ച ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതിനും മേഖലയിലെ സംഘർഷങ്ങൾ ഉടനടി ലഘൂകരിക്കുന്നതിനും സഹായിക്കുന്ന ഈ യു.എസ്-ഇറാൻ കരാറിനെ ഓസ്ട്രേലിയൻ പ്രധാനമന്ത്രി ആന്റണി അൽബനീസ് ശക്തമായി സ്വാഗതം ചെയ്തു. സിഡ്നിയിൽ നടന്ന വാർത്താസമ്മേളനത്തിൽ സംസാരിച്ച അദ്ദേഹം, ഇതൊരു “വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട വഴിത്തിരിവാണെന്ന്” വിശേഷിപ്പിച്ചു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് പൂർണ്ണമായി തുറക്കാൻ കുറച്ച് സമയമെടുത്തേക്കാമെന്നും അത് അടച്ചുപൂട്ടിയതുമൂലം ഉണ്ടായ ആഗോള സാമ്പത്തിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഇനിയും കുറച്ചുകാലം തുടരുമെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു. ഇറാൻ ആണവായുധങ്ങൾ കൈക്കലാക്കുന്നത് തടയുന്നതിനുള്ള കർശനമായ വ്യവസ്ഥകളും ഈ കരാറിലുണ്ടെന്ന് അദ്ദേഹം സ്ഥിരീകരിച്ചു.
ഇറാൻറെ സൈനിക, ആണവ ശേഷികളെ ശക്തമായി പ്രതിരോധിച്ചുകൊണ്ട് നയതന്ത്രത്തിന്റെ പുതിയൊരു വാതിൽ തുറക്കാൻ പ്രസിഡന്റ് ട്രംപിന് കഴിഞ്ഞതായി പ്രമുഖ റിപ്പബ്ലിക്കൻ സെനറ്റർ എറിക് ശ്മിറ്റ് ഫോക്സ് ന്യൂസിന് നൽകിയ അഭിമുഖത്തിൽ അവകാശപ്പെട്ടു പലരും അസാധ്യമെന്ന് കരുതിയ കാര്യമാണ് ട്രംപ് യാഥാർത്ഥ്യമാക്കിയതെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ആണവായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കില്ലെന്ന് ഇറാൻ ആദ്യമായി സമ്മതിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും ഈ കരാർ വെറും വിശ്വാസത്തിന്റെ പുറത്തല്ല, മറിച്ച് കൃത്യമായ അന്താരാഷ്ട്ര പരിശോധനകളുടെ (Verification) അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് മുന്നോട്ട് പോകേണ്ടതെന്നും അദ്ദേഹം ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. ഈ അഭിമുഖത്തിന്റെ ദൃശ്യങ്ങൾ പ്രസിഡന്റ് ട്രംപ് പിന്നീട് തന്റെ സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമായ ട്രൂത്ത് സോഷ്യലിൽ പങ്കുവെക്കുകയും സെനറ്റർ ശ്മിറ്റിന് നന്ദി അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു.
Short Brief
US President Donald Trump and Iranian President Masoud Pezeshkian have signed a historic landmark memorandum of understanding at the Palace of Versailles. While Trump noted that immediate sanctions relief is not included, reports indicate the US Treasury will issue export waivers for Iranian crude oil and petrochemicals. Leaders globally, including Australian PM Anthony Albanese, welcomed the deal as a major breakthrough toward de-escalation and reopening the strategic Strait of Hormuz, with US lawmakers highlighting Iran’s historic commitment to halt its nuclear weapons pursuits under strict verification protocols.
(With inputs from Iranintl)
For more details: The Indian Messenger
