നളന്ദാ മഹാവിഹാരം: വിജ്ഞാനത്തിന്റെ കേദാരത്തിൽ നിന്ന് യുനെസ്കോ പൈതൃക പട്ടികയിലേക്ക്; അറിയാം ഈ ചരിത്ര വിസ്മയത്തെ.

നളന്ദ: ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനവും പ്രശസ്തവുമായ സർവ്വകലാശാലകളിൽ ഒന്നായിരുന്നു നളന്ദാ മഹാവിഹാരം. പുരാതന മഗധയിൽ (ഇന്നത്തെ ബീഹാർ) സ്ഥിതി ചെയ്തിരുന്ന ഈ വിദ്യാലയം ബുദ്ധമത പഠനങ്ങളുടെയും ആഗോള വിജ്ഞാനത്തിന്റെയും സിരാകേന്ദ്രമായിരുന്നു.

ഖിൽജിയുടെ അധിനിവേശവും നളന്ദയുടെ തകർച്ചയും

ചരിത്രത്തിൽ പലതവണ നളന്ദ ആക്രമിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, എ.ഡി. 1193-ൽ ഉണ്ടായ ആക്രമണമാണ് ഈ സർവ്വകലാശാലയെ പൂർണ്ണമായും തകർത്തത്. തുർക്കോ-അഫ്ഗാൻ അധിനിവേശക്കാരനായ മുഹമ്മദ് ബക്തിയാർ ഖിൽജിയാണ് ഈ നാശത്തിന് പിന്നിലെന്നാണ് ചരിത്രരേഖകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

ഖിൽജിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സൈന്യം സർവ്വകലാശാല ആക്രമിച്ച് നശിപ്പിക്കുകയും അവിടെ താമസിച്ചിരുന്ന ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കളെ കൂട്ടക്കൊല ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. നളന്ദയിലെ ഒമ്പത് നിലകളുള്ള കൂറ്റൻ ലൈബ്രറിയായ ‘ധർമ്മഗഞ്ച്’ (അറിവിന്റെ ശേഖരം) ഖിൽജി തീയിട്ടു നശിപ്പിച്ചു. ദശലക്ഷക്കണക്കിന് കൈയെഴുത്തുപ്രതികൾ ഉണ്ടായിരുന്ന ഈ ലൈബ്രറി മാസങ്ങളോളം കത്തിയെരിഞ്ഞുവെന്നും ഇന്ത്യയുടെ പുരാതന വിജ്ഞാനശേഖരം വലിയതോതിൽ നഷ്ടപ്പെട്ടുവെന്നും ചരിത്രകാരന്മാർ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.

യുനെസ്കോ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ

2016 ജൂലൈ 15-നാണ് നളന്ദയുടെ പ്രാധാന്യം കണക്കിലെടുത്ത് യുനെസ്കോ ഇതിനെ ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയത്. 5-ാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ 13-ാം നൂറ്റാണ്ട് വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിലെ വിദ്യാഭ്യാസ രംഗത്തെ നളന്ദയുടെ സ്വാധീനത്തെ യുനെസ്കോ പ്രത്യേകം അംഗീകരിച്ചു. ചൈന, കൊറിയ, ജപ്പാൻ, ടിബറ്റ്, ഇന്തോനേഷ്യ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള സാംസ്കാരികവും ബൗദ്ധികവുമായ കൈമാറ്റത്തിന്റെ പ്രധാന കണ്ണിയായിരുന്നു നളന്ദ.

ചൈനീസ് സഞ്ചാരികളുടെ വിവരണങ്ങൾ

നളന്ദയുടെ പ്രതാപത്തെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും വ്യക്തമായ വിവരങ്ങൾ നൽകുന്നത് ചൈനീസ് സഞ്ചാരികളായ ഹുയാൻ സാങ്ങും (Xuanzang) ഇഷിങ്ങുമാണ് (Yijing).

• ഹുയാൻ സാങ്: എ.ഡി 7-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നളന്ദയിൽ താമസിച്ചു പഠിച്ച ഇദ്ദേഹം, സർവ്വകലാശാലയുടെ വലിപ്പത്തെയും സൗന്ദര്യത്തെയും കുറിച്ച് വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഏകദേശം 10,000 വിദ്യാർത്ഥികളും 2,000 അധ്യാപകരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. കഠിനമായ പ്രവേശന പരീക്ഷയായിരുന്നു നളന്ദയുടെ പ്രത്യേകത. പരീക്ഷാർത്ഥികളിൽ അഞ്ചിൽ ഒരാൾക്ക് മാത്രമാണ് പ്രവേശനം ലഭിച്ചിരുന്നത്.
• ഇഷിങ്ങ്: ബുദ്ധമത സന്യാസ നിയമങ്ങളെക്കുറിച്ച് പഠിക്കാനാണ് ഇദ്ദേഹം നളന്ദയിൽ എത്തിയത്. നളന്ദയിലെ അതിപ്രശസ്തമായ ലൈബ്രറിയെക്കുറിച്ചും അവിടുത്തെ അച്ചടക്കമുള്ള സന്യാസ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ചും ഇദ്ദേഹം വിശദമായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

പുരാതന ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ വിജ്ഞാന കേന്ദ്രമായിരുന്നു നളന്ദ എന്നതിന് ആധികാരിക തെളിവുകളാണ് ഈ സഞ്ചാരികളുടെ കുറിപ്പുകൾ. ഇന്ന് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സഞ്ചാരികളെയും ഗവേഷകരെയും ആകർഷിക്കുന്ന പ്രധാന ചരിത്ര സ്മാരകമായി നളന്ദ നിലകൊള്ളുന്നു.

(TIM)

For more details: The Indian Messenger